De rente belastingdienst omvat belastingrente en invorderingsrente, een vergoeding die de Belastingdienst rekent of betaalt. Belastingrente wordt in rekening gebracht wanneer een belastingaanslag met een te betalen bedrag te laat wordt vastgesteld – vaak meer dan zes maanden na het belastingjaar – als compensatie voor gemiste rente, maar kan ook door de Belastingdienst worden vergoed bij te trage teruggaafbesluiten aan belastingplichtigen.
Op deze pagina ontdekt u precies wat deze rentesoorten inhouden, hoe de Belastingdienst ze berekent, en welke actuele rentepercentages gelden in 2025. We belichten tevens wanneer u rente belastingdienst moet betalen of juist ontvangt, de bijbehorende voorwaarden, en uw rechten en plichten, inclusief de regels voor teruggave en fiscale aftrekbaarheid.
Samenvatting
- Rente belastingdienst bestaat uit belastingrente en invorderingsrente, bedoeld als financiële correctie bij te late of afwijkende belastingaanslagen.
- Belastingrente wordt enkelvoudig berekend over het te veel of te weinig betaalde bedrag, met variërende rentepercentages per belastingsoort, zoals 6,5% voor inkomstenbelasting (2025) en 10% voor vennootschapsbelasting.
- U betaalt rente belastingdienst bij te late of onjuiste aangiften die leiden tot hogere belastingen, en ontvangt rente als de Belastingdienst te lang doet over teruggaafbesluiten zonder uw schuld.
- Belastingrente die u betaalt is fiscaal aftrekbaar in de inkomstenbelasting, wat de financiële impact verlaagt; rente die u ontvangt is niet aftrekbaar.
- Belangrijk is het tijdig en correct indienen van aangiften en aanvragen van voorlopige aanslagen om rentebetalingen te voorkomen en sneller recht op renteontvangst te verkrijgen.
Wat is belastingrente en welke soorten bestaan er?
Belastingrente is een financiële correctie, en geen boete, die de Belastingdienst in rekening brengt of vergoedt wanneer de definitieve vaststelling van een belastingaanslag afwijkt van de ingediende aangifte of voorlopige aanslag, of als deze te laat wordt vastgesteld. Het doel van deze rente belastingdienst is om belastingplichtigen te stimuleren tijdig en nauwkeurig hun aangifte in te dienen of een realistische voorlopige aanslag aan te vragen. Daarnaast compenseert het de Belastingdienst voor gemiste rente op te betalen bedragen, of vergoedt het belastingplichtigen bij te trage teruggaafbesluiten. Deze regeling is wettelijk verankerd in de artikelen 30f tot en met 30k van de Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR).
Binnen de bredere categorie van rente belastingdienst onderscheiden we twee hoofdvormen: belastingrente en invorderingsrente. Waar belastingrente specifiek ziet op het tijdsverloop bij het vaststellen van de aanslag — en dus speelt vóórdat de definitieve aanslag betaalbaar is — heeft invorderingsrente betrekking op te late betalingen ná het opleggen van een definitieve aanslag. Hoewel er geen verschillende ‘soorten’ belastingrente bestaan in de zin van aparte regelingen, variëren de toepassingsregels en de actuele rentepercentages wel per belastingmiddel, zoals inkomstenbelasting, vennootschapsbelasting of erfbelasting. De Belastingdienst berekent de belastingrente altijd enkelvoudig over het bedrag dat te veel of te weinig is betaald.
Hoe berekent de Belastingdienst belastingrente?
De Belastingdienst berekent belastingrente enkelvoudig over het bedrag dat u te veel of te weinig heeft betaald, als vergoeding voor gemiste rente of compensatie voor te late teruggaafbesluiten. De berekening van deze rente belastingdienst is afhankelijk van de belastingsoort en de tijdigheid van zowel uw aangifte als de vaststelling van de belastingaanslag door de Belastingdienst. Voor inkomstenbelasting begint de renteperiode doorgaans vanaf 1 juli van het jaar volgend op het belastingjaar (bijvoorbeeld 1 juli 2025 voor belastingjaar 2024). De berekening eindigt op de dag vóór de uiterste betaaldag van de aanslag, wat meestal zes weken na de dagtekening van de aanslag is. Bij erfbelasting gelden afwijkende termijnen; de renteperiode kan dan bijvoorbeeld al beginnen na acht maanden na de overlijdensdatum, waarbij er maximale termijnen kunnen gelden voor de renteberekening, zelfs bij een te late aangifte of navorderingsaanslag.
Welke actuele rentepercentages hanteert de Belastingdienst?
De Belastingdienst hanteert actuele rentepercentages die per belastingmiddel verschillen en jaarlijks worden vastgesteld, meestal per 1 januari. Deze tarieven zijn van toepassing op zowel te betalen als te ontvangen rente, en voor 2025 gelden de volgende percentages:
- Voor de belastingrente op de inkomstenbelasting bedraagt het percentage 6,5% per 1 januari 2025. Specifiek voor aanslagen over belastingjaar 2024 die na 1 juli 2025 worden vastgesteld, hanteert de Belastingdienst naar verwachting een percentage van 6,65%.
- De belastingrente voor de vennootschapsbelasting is vastgesteld op 10%, een tarief dat reeds sinds oktober 2024 van kracht is.
- Voor overige belastingen, zoals erfbelasting en omzetbelasting, bedraagt de belastingrente 7,5%, eveneens geldig sinds oktober 2024.
Daarnaast staat de invorderingsrente, die wordt gerekend bij te late betaling van een definitieve belastingaanslag, vast op een standaardpercentage van 4%. Ook voor de verschuldigde rente bij toeslagen hanteert de Belastingdienst in 2025 een percentage van 4%. Deze percentages zorgen ervoor dat de rente belastingdienst de compensatie voor tijdverschillen in belastingbetalingen en -teruggaaf nauwkeurig weerspiegelt.
Wanneer moet u belastingrente betalen of ontvangen?
U moet rente belastingdienst betalen wanneer uw belastingaanslag uiteindelijk hoger uitvalt dan verwacht, vaak door eigen toedoen zoals een te late of onjuiste aangifte, of als een eerder aangevraagde of opgelegde voorlopige aanslag te laag blijkt te zijn. De Belastingdienst brengt deze rente bijvoorbeeld in rekening als de definitieve belastingaanslag pas wordt vastgesteld na 1 juli van het jaar volgend op het belastingjaar, en dit te wijten is aan uw handelen, bijvoorbeeld doordat u de aangifte inkomstenbelasting niet tijdig heeft ingediend. Ook als een correctie of navordering na een controle leidt tot een hoger te betalen bedrag, of bij erfbelasting wanneer de aangifte niet tijdig of niet juist is gedaan, of bij uitstel langer dan acht maanden, bent u belastingrente verschuldigd.
U kunt rente belastingdienst ontvangen als de Belastingdienst zelf te lang doet over de verwerking van uw aangifte of het vaststellen van een teruggaafbesluit, zonder dat dit uw schuld is. Dit gebeurt ook wanneer uw voorlopige aanslag aanzienlijk hoger was dan de uiteindelijke definitieve aanslag, wat resulteert in een teruggaaf. Voorbeelden zijn wanneer een definitieve aanslag erfbelasting lager blijkt te zijn dan de voorlopige aanslag, of als rechtbanken of de Hoge Raad een aanslag als te hoog beoordelen. Het tijdig indienen van uw aangifte of het aanvragen van een realistische voorlopige aanslag kan veelal voorkomen dat u rente moet betalen, en het zorgt er tevens voor dat u, indien van toepassing, eerder recht heeft op eventuele rentevergoedingen.
Welke voorwaarden gelden voor belastingrente bij de Belastingdienst?
De voorwaarden voor rente belastingdienst zijn gericht op zowel het aanmoedigen van tijdige en accurate belastingaangiften als het compenseren voor vertragingen, ongeacht of de rente wordt betaald of ontvangen.
U betaalt belastingrente wanneer uw definitieve belastingaanslag met een te betalen bedrag afwijkt van uw ingediende aangifte of een te lage voorlopige aanslag. Dit is ook het geval als de aanslag pas meer dan zes maanden na afloop van het belastingjaar wordt vastgesteld als gevolg van uw handelen, zoals een te late of onjuiste aangifte. Specifiek voor erfbelasting bent u bijvoorbeeld rente verschuldigd als de aangifte niet binnen acht maanden na het overlijden is ingediend, bij een uitstel van langer dan acht maanden, of wanneer de definitieve aanslag afwijkt door een onjuiste of onvolledige aangifte.
Daarentegen ontvangt u rente belastingdienst wanneer de Belastingdienst zelf te lang doet over het vaststellen van een aanslag of een teruggaafbesluit, zonder dat dit aan u te wijten is. Dit gebeurt als zes maanden na afloop van het belastingtijdvak zijn verstreken en de Belastingdienst nog geen aanslag heeft vastgesteld. Bij een teruggaafbeschikking krijgt u rente als deze langer dan acht weken op zich laat wachten vanaf de ontvangst van het verzoek, met uitzondering van de eerste drie maanden na het einde van het kalender- of boekjaar waarop de teruggaaf betrekking heeft. Belangrijk is dat er geen belastingrente wordt gerekend als de Belastingdienst een aanslag binnen zes maanden na afloop van het boekjaar oplegt, of wanneer uw aangifte inkomstenbelasting tijdig is ingediend (vóór 1 mei na het einde van het boekjaar) en de aanslag conform deze aangifte wordt vastgesteld.
Wat zijn uw rechten en plichten rondom belastingrente?
Rondom belastingrente heeft u zowel duidelijke rechten als plichten, die erop gericht zijn een correcte en tijdige afhandeling van uw belastingzaken te waarborgen. Uw belangrijkste plicht is het tijdig en correct indienen van uw belastingaangifte, of het aanvragen dan wel aanpassen van een realistische voorlopige aanslag om het betalen van belastingrente te voorkomen. Doet u dit niet, dan bent u belastingrente verschuldigd als de definitieve aanslag later dan verwacht of hoger uitvalt door uw toedoen, bijvoorbeeld bij een te late aangifte inkomstenbelasting of een te laat verzoek om een voorlopige aanslag erfbelasting. Een belangrijk detail hierbij is dat u belastingrente betaalt tot het einde van de betaaltermijn van de aanslag, zelfs als u het verschuldigde bedrag al eerder overmaakt.
Aan de andere kant heeft u ook rechten; u ontvangt rente belastingdienst wanneer de Belastingdienst vertraging oploopt bij het vaststellen van uw aanslag of teruggaaf, buiten uw schuld om. Dit gebeurt bijvoorbeeld wanneer rechtbanken of de Hoge Raad een aanslag als te hoog beoordelen, of bij een teruggave van vermogensbelasting in box 3. Bovendien hoeft u voor bepaalde nabetalingen van vergoede belastingrente geen actie te ondernemen, en heeft u het recht om een verlaging van belastingrente te verzoeken over een periode waarin de Belastingdienst het geld al in bezit had. Bij twijfel over de juistheid van opgelegde belastingrente, is het verstandig om fiscaal advies in te winnen.
Rente belastingdienst teruggave: hoe werkt de rente bij terugbetaling?
Bij een terugbetaling door de Belastingdienst, ook wel een “teruggave” genoemd, werkt de rente belastingdienst zo dat u in principe alleen rente ontvangt als de Belastingdienst zelf te lang doet over de verwerking van uw aangifte of het vaststellen van een teruggaafbesluit, en dit niet aan uw handelen te wijten is. Concreet betekent dit dat de Belastingdienst rente vergoedt als de aanslag met een terug te geven bedrag na 1 juli van het jaar volgend op het belastingjaar wordt vastgesteld, óf als de Belastingdienst een teruggaafbeschikking later dan acht weken na ontvangst van uw verzoek vaststelt, met een uitzondering voor de eerste drie maanden van het kalender- of boekjaar waarop de teruggaaf betrekking heeft. Een belangrijk en vaak voorkomend voorbeeld waarbij belastingplichtigen recht hebben op rentevergoeding bij een teruggaaf, is de compensatie van te veel betaalde vermogensbelasting in box 3. Echter, de Belastingdienst vergoedt doorgaans geen rente wanneer de teruggave enkel voortkomt uit een lagere definitieve aanslag dan een eerder opgelegde voorlopige aanslag, mits de Belastingdienst deze lagere aanslag tijdig heeft vastgesteld. Dit betekent dat het recht op rente bij teruggave primair afhangt van de Belastingdienst’s verwerkingstijd en niet puur van het bestaan van een terug te ontvangen bedrag. Het tijdig indienen van uw aangifte (vóór 1 mei) kan weliswaar de kans op een snelle teruggave vergroten, maar geeft op zichzelf geen recht op rentevergoeding bij een tijdige afhandeling door de Belastingdienst. Meer gedetailleerde informatie over deze rentevergoedingen vindt u op rente belastingdienst teruggave.
Rente belastingdienst aftrekbaar: wanneer is belastingrente fiscaal aftrekbaar?
De belastingrente die u aan de Belastingdienst betaalt, is fiscaal aftrekbaar. Dit betekent dat u de betaalde belastingrente kunt opvoeren als aftrekpost in uw aangifte inkomstenbelasting, waardoor uw belastbaar inkomen vermindert en u uiteindelijk minder belasting betaalt. Een belangrijk detail hierbij is dat de Belastingdienst deze rente niet beperkt ziet door de algemene renteaftrekbeperkingen die bijvoorbeeld voor bepaalde leningen gelden. Hoewel de rente belastingdienst zelf een financiële correctie is en geen boete, maakt de aftrekbaarheid de financiële impact voor u als belastingplichtige wel minder zwaar. Het is cruciaal om te onthouden dat deze aftrekbaarheid alleen geldt voor de rente die u betaalt, niet voor de rente die u eventueel ontvangt van de Belastingdienst. Voor meer diepgaande informatie over de regels en mogelijkheden rondom de fiscale aftrekbaarheid van diverse rentesoorten, inclusief een bredere context dan alleen belastingrente, kunt u terecht op onze pagina over rente belastingdienst aftrekbaar.
Rente aftrek belastingdienst: regels en mogelijkheden voor renteaftrek
De Belastingdienst biedt diverse mogelijkheden voor renteaftrek, waardoor u onder specifieke voorwaarden betaalde rente kunt aftrekken van uw belastbaar inkomen, wat resulteert in een aanzienlijk belastingvoordeel. Verreweg de meest bekende vorm van renteaftrek is de hypotheekrenteaftrek, waarbij rente op een lening voor uw eigen woning die als hoofdverblijf dient, fiscaal aftrekbaar is. Dit geldt zowel voor de aankoop als voor de verbetering van uw woning, mits de lening annuïtair of lineair wordt afgelost binnen maximaal 30 jaar. Ook de rente op VvE-leningen voor onderhoud of verbetering van uw appartement is onder voorwaarden aftrekbaar, wat kan leiden tot een extra belastingteruggave van bijvoorbeeld maximaal 36,97% in 2024. Zelfs de rente van een persoonlijke lening die u specifiek gebruikt voor woningverbetering, zoals isolatie, komt in aanmerking voor aftrek, mits u de besteding met bonnen en facturen kunt bewijzen. Voorwaarde is dat de woning uw hoofdverblijf is en bij een aflossingsvrije hypotheek de lening vóór 1 januari 2013 is afgesloten om in aanmerking te komen voor aftrek. U kunt deze renteaftrek regelen via uw jaarlijkse aangifte inkomstenbelasting, of u kiest voor een maandelijkse teruggave via een voorlopige aanslag, wat de Belastingdienst aanbeveelt om uw maandlasten direct te verlagen. Voor uitgebreide details over alle regels en voorwaarden rondom de rente aftrek belastingdienst, kunt u onze specifieke informatiepagina raadplegen.
