Wanneer de rente daalt, stijgt de waarde van obligaties. Obligatiemarkten reageren op een renteverlaging met hogere obligatiekoersen. U leest hier hoe beleggers obligaties met een vaste couponrente aantrekkelijker vinden als zij verwachten dat de marktrente zal dalen, wat de vraag naar obligaties vergroot.
Wat is een obligatie en hoe werkt de rente daarbij?
Een obligatie is een lening met rente. In essentie verstrekt u als belegger geld aan een overheid of bedrijf. Deze vastrentende effecten functioneren als leningen waarbij u geld uitleent in ruil voor een vaste rente. De terugbetaling van het geleende bedrag volgt aan het einde van de looptijd.
De rente die u ontvangt, wordt ook wel de coupon genoemd. Beleggers die een obligatie kopen, ontvangen deze periodieke rente-inkomsten. De obligatie-uitgevende partij, zoals een overheid of bedrijf, betaalt deze rentevergoeding aan de obligatiehouder. Obligaties bieden zo een vast rendement, meestal via deze periodieke rente.
Waarom stijgen obligatiekoersen als de rente daalt?
Wanneer de marktrente daalt, worden bestaande obligaties met een hogere vaste couponrente aantrekkelijker. Dit is de voornaamste reden voor een koersstijging van obligaties. Beleggers vinden obligaties met een vaste couponrente aantrekkelijker wanneer zij verwachten dat de marktrente verder zal dalen, wat de vraag en daarmee de prijs opdrijft.
Stel, u heeft een obligatie gekocht met een vaste rente van 3%. Als de marktrente daalt naar 1%, is uw obligatie met 3% rente veel waardevoller dan nieuwe obligaties. Een obligatie met een lange looptijd is dan vaak de meest aantrekkelijke keuze. Het omgekeerde geldt ook: stijgende rente zorgt voor een daling van de koers van obligaties. De marktprijs van een obligatie daalt onder de nominale waarde als de marktrente hoger ligt dan de couponrente, omdat nieuwe obligaties een hogere rentevergoeding bieden.
De rol van looptijd bij obligaties en renteveranderingen
De looptijd van een obligatie bepaalt sterk hoe de koers reageert op renteveranderingen. Een langere resterende looptijd vergroot de gevoeligheid van een obligatie voor renteschommelingen. Dit betekent dat de koers van een obligatie met een lange looptijd sterker schommelt bij een rentewijziging dan die van een kortlopende obligatie.
De duur tot de aflossingsdatum beïnvloedt dus de mate van koersverandering. Voor de meeste beleggers die een rentedaling verwachten, zijn langlopende obligaties de beste keuze. Denk bijvoorbeeld aan een pensioenfonds dat voor de lange termijn belegt; zij zullen bij een rentedaling significant meer profiteren van langlopende obligaties. De impact van een rentewijziging op de obligatieprijs wordt versterkt naarmate de looptijd langer is.
Welke obligaties profiteren het meest van een dalende rente?
Obligaties met een lange looptijd en een vaste couponrente profiteren het meest van een dalende rente. Beleggers die een rentedaling verwachten, vinden langlopende obligaties aantrekkelijker. Een obligatie met een lange looptijd wordt aantrekkelijker in een periode met dalende rentes, omdat de koers dan sterker stijgt.
Ook obligaties met een vaste couponrente worden aantrekkelijker wanneer de marktrente daalt. Dit komt doordat bestaande obligaties met een hogere rentecoupon meer waard worden. De vaste couponrente van obligaties wordt aantrekkelijker, wat de vraag naar deze obligaties vergroot. Voor een belegger die bijvoorbeeld een rentedaling voorziet, zijn deze obligaties vaak de beste keuze.
Risico’s en voordelen van beleggen in obligaties bij dalende rente
Beleggen in obligaties bij een dalende rente biedt kansen. Bij dalende rentes kunnen obligatiebeleggers rendementen behalen die moeilijk te evenaren zijn door andere beleggingscategorieën, zoals in 2023 bleek. Dit maakt obligaties met een vaste couponrente aantrekkelijk voor wie een rentedaling verwacht.
Echter, er zijn ook risico’s. Het grootste risico is dat de rente onverwacht stijgt. Een obligatie zal in waarde dalen wanneer de rente stijgt. De marktwaarde van obligaties kan dalen bij een stijgende marktrente, wat de waarde van obligatiebeleggingen verlaagt. Dit renterisico, waarbij de waarde van obligaties daalt, maakt ze kwetsbaar. Vooral op korte termijn heeft een stijgende rente een negatieve invloed op de koers van bestaande obligaties. Het aanhouden van obligaties behelst het risico dat de koers daalt. Dit risico omvat dat de koers daalt door een rentestijging.
Beleggingsstrategieën bij een dalende renteomgeving
Beleggers die een daling van de rente verwachten, kiezen vaak voor langlopende obligaties. Deze strategie is gericht op het profiteren van de verwachte koersstijging van deze obligaties. Financiële beleggers zetten in zo’n omgeving meer geld langdurig weg in langlopende beleggingen.
Een omgeving met zeer lage rentes op spaarrekeningen stimuleert een zoektocht naar alternatieve beleggingen om rendement te behalen. Lage rentes geven een prikkel tot riskantere beleggingskeuzes. Volgens De Nederlandsche Bank (DNB) wakkeren lage rentes en een ruim monetair beleid een zoektocht naar rendement aan, waarbij beleggers hun portefeuilles verschuiven naar activa met een hoger risico. Denk aan een gepensioneerde die zijn spaargeld ziet krimpen door inflatie; die zoekt dan naar manieren om zijn vermogen te laten groeien. Sommige spaarders vermijden negatieve reële rente door te beleggen in vastgoedfondsen. Beleggen kan een alternatief zijn voor het aanhouden van spaargeld om negatieve rente te omzeilen.
Alternatieven voor obligaties bij een dalende rente
Wanneer de rente daalt, zoeken beleggers naar alternatieven voor obligaties om hun rendement te optimaliseren. Hoewel een obligatie met lange looptijd aantrekkelijker is in een periode met dalende rentes, en beleggers obligaties met een vaste couponrente aantrekkelijker vinden bij een verwachte daling van de marktrente, zijn er ook andere opties om te overwegen.
Een lager renteniveau maakt het aantrekkelijker om aandelen te kopen in plaats van te sparen. Beleggen in aandelen kan meer rendement opleveren dan staatsobligaties met negatieve rente, al staat daar een hoger risico tegenover. Ook vastgoedfinanciering met een korte rentevaste periode of korte looptijd kan goed werken als de rente daalt. Voor lijfrente-uitkeringen met een relatief lage rente is beleggen een alternatief, zowel in de uitkerende als de uitstelfase. Hoewel obligatiebeleggers in 2023 bij dalende rentes rendementen zagen die moeilijk te evenaren waren door andere beleggingscategorieën, is het belangrijk om flexibel te blijven in uw beleggingsstrategie.
De invloed van stijgende rente op obligaties
Wanneer de marktrente stijgt, neemt de aantrekkelijkheid van bestaande obligaties met hun vaste, lagere couponrentes af. Dit komt doordat nieuw uitgegeven obligaties hogere rendementen bieden, wat ze aantrekkelijker maakt voor beleggers. Als gevolg hiervan daalt de marktwaarde van oudere obligaties om concurrerend te blijven. Meer informatie over de impact van een stijgende rente vindt u op onze website.
De directe impact van een rentestijging op de koers van vastrentende waarden is vaak significant. Deze gevoeligheid wordt versterkt naarmate de looptijd van een obligatie langer is; een langere looptijd impliceert een grotere koersdaling bij een rentestijging.
De relatie tussen staatsobligaties en rente
De relatie tussen staatsobligaties en rente is tegengesteld: een dalende rente op staatsobligaties zorgt ervoor dat de waarde van deze obligaties stijgt. Dit betekent dat de koersen van staatsobligaties in de tegenovergestelde richting bewegen van de rente. De rente die u ontvangt voor het uitlenen van geld aan de overheid, beïnvloedt de prijs van staatsobligaties en rente positief bij een renteverlaging en negatief bij een rentestijging.
Deze rente is ook een belangrijke graadmeter voor de hypotheekrente, vooral voor langere rentevaste periodes van 10, 20 of 30 jaar. Banken gebruiken de 10-jaarsrente op staatsobligaties als uitgangspunt voor hun hypotheekrentes, omdat deze de kosten beïnvloedt die zij maken voor het aantrekken van geld. Bovendien geldt: hoe langer de resterende looptijd van een staatsobligatie, hoe gevoeliger de koers is voor renteveranderingen.
Wat betekent het als de spaarrente daalt voor obligatiebeleggers?
Wanneer de spaarrente daalt, wat vaak samenhangt met een algemene daling van de marktrente, zien obligatiebeleggers de waarde van hun bestaande obligaties stijgen. Een daling van de marktrente leidt tot een koersstijging van obligaties, waardoor uw belegging meer waard wordt op de beurs. Een belangrijk deel van het rendement op obligaties komt uit deze koersbewegingen. U kunt leningen vergelijken bij Actuelerentestanden.nl.
De koers van obligaties beweegt tegengesteld aan de rente. Als de marktrente stijgt, dalen de koersen van lopende obligaties. Dit geldt vooral voor obligaties met een vaste rentevergoeding, omdat nieuwere obligaties dan aantrekkelijker worden.
Hoe beïnvloedt een dalende rente het rendement van mijn obligatie?
Een dalende rente beïnvloedt het rendement van uw obligatie positief. Wanneer de marktrente daalt, stijgt de koers en de waarde van uw bestaande obligatie. Dit komt doordat de vaste couponrente van uw obligatie aantrekkelijker wordt ten opzichte van de nieuwe, lagere marktrente. Zo veroorzaakt een daling van de rente van 5% naar 2,5% een stijging van de obligatiekoers. De prijs van een obligatie op de open markt beïnvloedt direct het potentiële rendement voor de koper. Een stijging of daling van de obligatiekoers op de beurs is een component van het rendement op staatsobligaties.
Wat betekent marktrente voor mijn obligatiekoers?
De marktrente heeft een omgekeerd evenredig effect op de koers van uw obligatie. Wanneer de marktrente daalt, stijgt de koers van uw obligatie. Dit is de algemene relatie tussen marktrente en obligatiekoersen en beïnvloedt direct de obligatiekoers. Dit geldt ook voor langlopende kapitaalmarktleningen. Dit komt doordat het rendement over de looptijd van een obligatie zich aanpast aan de nieuwe marktrente. Een dalende marktrente kan de obligatiekoers zelfs boven de nominale waarde, boven pari, doen stijgen. Hierdoor worden bestaande obligaties met een hogere couponrente aantrekkelijker, wat leidt tot een stijging van hun marktwaarde. Ook de koers van een staatsobligatie wordt beïnvloed door de marktrente.
Moet ik mijn obligaties verkopen als de rente daalt?
Nee, over het algemeen hoeft u uw obligaties niet te verkopen als de rente daalt. Een dalende rente leidt namelijk tot een waardestijging van obligaties. De obligatiemarkten reageren op een renteverlaging met hogere koersen. Vooral obligaties met een lange looptijd worden aantrekkelijker in zo’n periode. Het is juist bij een stijgende rente dat de waarde van obligaties kan dalen. De marktwaarde van obligaties kan dalen bij stijgende marktrente. Centrale banken die de rentes verhogen, kunnen de koers van obligaties doen dalen. Bestaande obligaties dalen dan in tussentijdse koers. Houders van obligaties kunnen dan verlies lijden als zij hun obligaties vóór de vervaldatum verkopen.
Hoe lang duurt het effect van een renteverlaging op obligaties?
Een dalende rente veroorzaakt een stijging van de koers van obligaties. Het effect van een renteverlaging op obligaties heeft geen vaste duur, maar de looptijd van de obligatie is bepalend. Een langere resterende looptijd maakt de koers van een obligatie gevoeliger voor renteschommelingen. Dit geldt specifiek ook voor staatsobligaties. De duur tot de aflossingsdatum beïnvloedt direct de mate van koersverandering bij renteveranderingen. Zo versterkt de looptijd de impact van een rentewijziging op de obligatieprijs.
