Negatieve rente is een rente onder nul; u betaalt de bank voor uw spaargeld. U ontdekt hier de invloed op uw financiële producten.
Samenvatting
- Negatieve rente betekent dat spaarders betalen om hun geld bij de bank te bewaren, meestal toegepast bij saldi boven €100.000 tegen ongeveer -0,5% per jaar.
- Veel Nederlandse banken hanteerden negatieve rente vanaf 2020, maar sinds eind 2022 is dit voor de meeste spaarders afgeschaft.
- Negatieve rente verlaagt de waarde van spaargeld, waardoor spaarders alternatieven zoals spreiding over meerdere banken, spaardeposito’s of investeren overwegen.
- Voor leningen kan negatieve rente betekenen dat geldverstrekkers rente aan klanten betalen, wat vooral speelt bij variabele hypotheekrentes gekoppeld aan Euribor.
- Negatieve rente wordt door de politiek kritisch bekeken en een wettelijk verbod wordt in 2025 overwogen.
Wat is negatieve rente?
Negatieve rente betekent dat u de bank betaalt om uw spaargeld te beheren, in plaats van er rente over te ontvangen. Dit is een rentevoet die lager is dan nul procent. Verwachtingen van deflatie of krimpende economische groei veroorzaken vaak negatieve rente.
Een negatieve nominale rente maakt het ook mogelijk dat een geldverstrekker, zoals een bank, rente aan u betaalt als u geld leent.
Vroeger bedroeg de negatieve spaarrente bij veel banken in Nederland en Europa ongeveer -0,5 procent per jaar. Boven een grens van €100.000 betaalde u 0,5% negatieve rente. Dat betekende €125 per jaar over het extra €25.000.
Hoe werkt negatieve rente voor spaarders?
Negatieve rente betekent dat u de bank betaalt om uw spaargeld te bewaren. Dit is een percentage dat banken aan spaarders doorberekenen. U ontvangt dus geen rente, maar draagt zelf kosten af.
Deze percentages waren meestal maximaal 1 procent. Banken zoals ING, Rabobank en SNS pasten dit toe boven een spaarsaldo van €100.000, bijvoorbeeld vanaf 1 juli 2023. Stel, u had €111.500 op uw rekening staan. Met een grens van €100.000 en 0,5% negatieve rente betaalde u €57,50 per jaar.
Welke voorwaarden gelden voor negatieve rente bij banken?
Banken pasten negatieve rente toe onder specifieke voorwaarden. Meestal ging het om grote spaarsaldi boven een bepaalde drempel.
Deze drempel verschilde per bank en periode. Veel banken hanteerden een grens van €100.000. Maar er waren ook hogere grenzen, zoals €150.000, €500.000 of zelfs €2.500.000. ING rekende bijvoorbeeld vanaf oktober 2020 negatieve rente boven €250.000.
De berekening kon ook verschillen. Sommige banken keken naar het saldo per individuele rekening. Andere banken telden het totale spaargeld per persoon bij elkaar op, over alle rekeningen bij die bank. Negatieve rente beperkte zich meestal tot situaties met weinig debiteurenrisico.
Wat zijn de gevolgen van negatieve rente voor spaargeld en leningen?
Negatieve rente heeft grote gevolgen voor zowel uw spaargeld als leningen. Met spaargeld betaalt u de bank om uw geld te bewaren. Dit vermindert de waarde van uw tegoed. Bijvoorbeeld, €100.000 kon na een jaar met 0,5% negatieve rente nog maar €99.500 zijn. U zoekt dan sneller naar alternatieven voor sparen.
Voor leningen draait de situatie om. Een geldverstrekker betaalt u rente bij een negatieve lening. Dit komt voor bij leningen met variabele rente. Zo’n negatieve rente is zelfs een reële optie voor hypotheekrente. Meestal geldt dit voor situaties met weinig debiteurenrisico.
Welke alternatieven zijn er voor sparen met negatieve rente?
Om negatieve rente te vermijden, kunt u uw spaargeld spreiden over meerdere banken. U kunt ook kiezen voor spaardeposito’s of andere beleggingsopties.
Spreid uw spaargeld bij verschillende banken om onder de drempel voor negatieve rente te blijven. U kunt uw geld ook verplaatsen naar een bank die wel positieve rente biedt. Een deel vastzetten op een spaardeposito is een andere mogelijkheid. De rente staat dan vast, maar u kunt uw geld niet tussentijds opnemen. Andere alternatieven zijn versneld uw hypotheek aflossen. Investeren in energiemaatregelen voor uw huis of beleggen zijn ook opties.
Hoe kun je negatieve rente vermijden of beperken?
U kunt negatieve rente vermijden of beperken door uw spaargeld slim te beheren. Hier zijn een paar manieren om dat te doen:
- Spreid uw spaargeld over meerdere banken. Zorg dat het saldo per bank onder de drempel voor negatieve rente blijft. Sommige banken rekenen negatieve rente per rekening. U kunt dan uw geld over meerdere rekeningen binnen dezelfde bank spreiden.
- Verplaats een deel van uw geld naar een bank die positieve rente biedt. Er zijn altijd aanbieders waar u nog wel rente ontvangt.
- Zet een deel van uw spaargeld vast op een spaardeposito. De rente staat dan vast voor de looptijd. U kunt het geld niet tussentijds opnemen. Dit is een goede optie voor geld dat u langere tijd niet direct nodig heeft.
U kunt ook overwegen om uw hypotheek versneld af te lossen. Of investeer in energiebesparende maatregelen voor uw huis.
Wat zijn de actuele rentetarieven en regelgeving rondom negatieve rente?
Actuele negatieve rentetarieven zijn in Nederland niet meer van toepassing voor de meeste spaarders. Nederlandse banken hebben de negatieve rente op spaargeld in de tweede helft van 2022 afgeschaft. Vanaf oktober 2020 rekenden banken wel negatieve rente op hoge spaarsaldi. Dit gold voor bedragen boven de €100.000, met tarieven van ongeveer -0,5%. De Tweede Kamer vindt negatieve rente onwenselijk. Een wettelijk verbod is zelfs bespreekbaar in 2025.
Veelgestelde vragen over negatieve rente
Wat betekent negatieve spaarrente precies?
Negatieve spaarrente betekent dat u de bank betaalt om uw spaargeld te bewaren, in plaats van dat u rente ontvangt. Uw spaargeld daalt dan langzaam in waarde. Bij een negatieve rente van -0,5% verliest u bijvoorbeeld €500 op een saldo van €100.000 in één jaar. Dit maakt sparen minder aantrekkelijk voor u. Banken hopen dat u uw geld uitgeeft of investeert.
Vanaf welk saldo geldt negatieve rente bij Nederlandse banken?
Negatieve rente gold bij Nederlandse banken voorheen op hoge spaarsaldi. De drempel hiervoor is in de loop der tijd gedaald. Aanvankelijk rekenden sommige banken negatieve rente vanaf €250.000 of zelfs €500.000, bijvoorbeeld in 2021. Later, rond januari 2022, ging dit al in bij een saldo boven de €100.000. Deze negatieve rente werd vaak berekend over het totale saldo van al uw betaal- en spaarrekeningen bij dezelfde bank. U moest dan een percentage van -0,5% betalen over het bedrag boven de grens. Sinds oktober 2022 rekenen de meeste Nederlandse banken echter geen negatieve rente meer.
Hoe wordt negatieve rente berekend op spaargeld?
Negatieve rente werd berekend over het spaargeld boven een vastgestelde grens. U betaalde de bank een percentage over dit bedrag. Meestal was dit -0,5% per jaar. Banken telden hiervoor alle saldi van uw rekeningen bij elkaar op. Had u bijvoorbeeld €111.500 verdeeld over verschillende rekeningen en was de grens €100.000? Dan betaalde u rente over €11.500. Dit kwam neer op €57,50 per jaar.
Wat zijn de risico’s van negatieve rente voor spaarders?
Negatieve rente brengt duidelijke risico’s met zich mee voor spaarders. U betaalt de bank om uw geld te bewaren. Uw spaargeld wordt hierdoor minder waard. Dit kan uw vertrouwen in de banksector verminderen. Soms kiest u voor riskantere investeringen om uw verlies te compenseren. Het ontmoedigt sparen. Lagere financiële reserves kunnen uw stabiliteit op lange termijn aantasten.
Welke acties kan ik ondernemen bij negatieve rente?
Om negatieve rente te vermijden, kunt u uw spaargeld spreiden over meerdere banken of een deel vastzetten op een spaardeposito. Zo blijft u onder de drempel voor negatieve rente per bank. U kunt ook overwegen een deel van uw geld te verplaatsen naar een bank die wel positieve rente biedt. Heeft u spaargeld boven een financiële buffer? Investeer dan in bijvoorbeeld energiemaatregelen of los versneld uw hypotheek af. Houd er rekening mee dat bij een spaardeposito uw geld voor langere tijd vaststaat.
Negatieve rente en hypotheekrente
Negatieve rente op uw hypotheek betekent dat de geldverstrekker u betaalt voor uw lening. Dit is een zeldzaam scenario, want u betaalt normaal de bank voor het geleende geld. Soms kan hypotheekrente negatief worden door een koppeling aan Euribor. Het is een reële optie binnen hypotheekrente, al is het theoretisch. Let op: dit is anders dan een negatieve reële hypotheekrente. Een reële rente is negatief als de inflatie hoger is dan de nominale rente die u betaalt. Zo was de reële hypotheekrente in februari 2025 negatief, zelfs bij 4,83% nominale rente en 3,7% inflatie.
Een negatieve hypotheekrente zou starters en middeninkomens sterk voordeel bieden. Dit kan echter pensioenen van huishoudens negatief beïnvloeden. Voor actuele hypotheekrentes kunt u de rentestanden van Rabobank vergelijken.
ING hypotheekrente en negatieve rente: wat je moet weten
ING biedt momenteel geen negatieve hypotheekrente. Een negatieve rente op uw hypotheek betekent dat de bank u betaalt om geld te lenen. Dit is een zeldzaam scenario. Zo’n situatie kan ontstaan als de rente gekoppeld is aan een index zoals Euribor die onder nul zakt.
In augustus 2025 ligt de actuele ING hypotheekrente rond de 3,46%. ING past de rente niet automatisch aan als deze daalt. U kunt wel rentemiddeling aanvragen. Hiermee middelt u uw oude rente met de actuele tarieven. Klanten met een hypotheek tot 75% van de executiewaarde ontvangen een gunstig opslagpercentage van 0,80%.
Geld lenen met negatieve BKR-registratie en de invloed van negatieve rente
Geld lenen met een negatieve BKR-registratie is in Nederland erg moeilijk. Kredietverstrekkers zien u dan als een te groot risico. Uw aanvraag voor een lening wordt meestal afgewezen. Dit beïnvloedt ook uw leencapaciteit voor bijvoorbeeld een hypotheek.
Toch zijn er nuances. Een negatieve BKR-registratie hoeft niet altijd tot afwijzing te leiden. Bijvoorbeeld als u onderpand aanbiedt, kunt u soms wel geld lenen met negatieve BKR. De invloed van negatieve rente op leningen met een BKR-registratie is minimaal. Geld lenen kost altijd geld u betaalt rente over het geleende bedrag. Negatieve rente, waarbij u betaald krijgt, geldt voor spaargeld, niet voor leningen.
